Ur pennad eus ar Wikeriadur, ar geriadur liesyezhek frank a wirioù.
Brezhoneg
Etimologiezh
- (1499) cadoer er C'hatolikon[1], cadoer, cador er geriadur Gregor Rostrenn[2].
- Kar d'ar ger cadair e kembraeg. Amprestet digant al latin, cathedra, deuet eus καθέδρα en henc'hresianeg.[3]
Anv-kadarn
kador /ˈkɑː.dɔr/ benel (liester : kadorioù, keder)
- Pezh arrebeuri. Doare azezenn hiniennel keinek, troadek, a dalvez da deurel e bouez, da azezañ, pe da chom en e goazez, en ur stumm aes ha diskuizhus.
-
- Troadañ ur gador.
- Azezañ en (/war) ur gador.
- Labourat a ra en e goazez, tremen a ra an devezh war e gador atav.
- Deuit amañ ur gador din !
- Plouzañ ur gador.
- Azezenn ur roue, pe ur barzh en Eisteddfodoù Kembre.
- Azezenn un den e karg.
- (Dre astenn) Karg ur c'hadoriad. Kador apostol, kador babel. s.o. kador-gelenn.
-
- Gwallc'hoantaat ur gador.
- Bezañ war ar renk evit ur gador.
- (Spis) En un iliz : kador-sarmon.
-
- Pignet eo ar beleg er gador.[4]
- (Spis) Kador-gofes.
- (A-wezhioù) tresad un ti.
- (Dre verradur pe dre vousfent — o taveiñ da gador ar roue –) kador-doull, azez ar privezioù.
- Monet d'ar gador : monet d'ar privezioù.
- (A-wezhioù) dinas. El lec'hanvadur : Bodkador, Tuchenn Gador Are...
- (Mekanikerezh) Organ a davez da skorañ ha da heñchañ ar marbroù.
Stummoù all
Gerioù heñvelster
Gerioù kevrennek
- fungador
- hirgador
- kador-bediñ (b -ioù-p.) : kador a dalvez da bediñ. H.S. kador ilinek.
- kador-bleg (b -ioù-p.) : kador a c'hell bezañ pleget.
- kador-bortez (b -ioù-p.) : s.o. kador-doug.
- kador-bost (b -ioù-p.) : karr sachet gant kezek.
- kador-brezeg (b -ioù-p.) : s.o. kador-sarmon.
- kador-dredan (b -ioù-t.) : kador-vrec'h ma lazher tud barnet d'ar marv e stadoù 'zo eus ar Stadoù-Unanet.
- kador-doug (b -ioù-d.) : azezenn dezhi ur stumm dibar gant dornelloù a dalvez da vezañ douget gant daou zen pe vuioc'h. Goudoret pe kloz gant speurennoù e c'hell bezañ.
- kador-dougerez (b -ioù-d.) : (kozh) s.o. kador-doug.
- kador-doull (b -ioù-t.): azezenn doull a dalvez da gac'hat. HS : privezioù, korn bihan, korn klet, toull kuzh, ked, gadrob, jiroù, komodite, distro... Dre skeudenn : den ne vez ket gouest da virout sekredoù. Gwelout teod toull.
- kador foennek (b -ioù f.) : marc'h-koad, marc'h prad.
- kador gazeliek (b -ioù k.) : s.o. kador-vrec'h, kador vrec'hek
- kador-gelenn (b -ioù-k.) : karg a gelenner en ur skol uhel.
- kador-glos (b -ioù-k.) : azezenn brenn (dezhi ur stumm a-ziforc'h peurvuiañ hag uhel he c'hein) a veze miret evit an dud uhel en ilizioù (a beb tu d'ar chanteler alies). (Dre astenn, azezenn miret.)
- kador-gofes (b -ioù-k.) : lec'h en ilizioù ma'z aer da gofesaat.
- kador gurul (b -ioù k.) : kador olifant o doa reizhourion 'zo brient da azezañ warni, en hen Roma.
- kador-hezoug (b -ioù h.) : kador vabig luskellek a c'heller dougen (hag - alies-mat- plegañ) aes.
- kador-hir (b -ioù-h.) : kador ur stumm damgousket dezhi, pleg-dibleg, brec'hek hag izel peurvuiañ, a dalvez da zikuizhañ el liozh en ur stumm damastennet.
|
|
- kador ilinek (b -ioù i.) : kador a dalvez da bediñ war an daoulin. H.S. kador-bediñ.
- kador-liorzh (b -ioù-l.) : kador blastek pe houarn peurvuiañ a arvarer kentoc'h er-maez eus an ti.
- kador-ar-sekredoù (b) : (dre fent) kador-doull.
- kador-sarmon (b -ioù-s.), leurenn uhel. lec'h ma bign ar beleg evit ober e damm prezeg en iliz. (Pe, gwezhave, er-mez eus an iliz : kador-sarmon diavaez.)
- kador-uhel (b -ioù-u.) : kador vabig a dalvez da lakaat ar re vihañ a-uhelder evit gallout debriñ ouzh taol gant an dud gour.
- kador-vouret (b -ioù b.) : kador saloñs graet evit bezañ en e aez.
- kador vabig (b -ioù b.) : doare kador ur stumm ispisial dezhi a-ratozh evit staliañ ur poupon warni, a c'hell bout ur gador-uhel, ur gador luskellat, ur gador vihan, un azezenn karr-tan pe un azezenn c'hoari da skouer.
- kador-vrec'h (b -ioù-b.) : kador vrec'hek (b -ioù b.), kador gazeliek (b -ioù k.) : kador ur stumm a-ratozh dezhi (ur vrec'h a beb tu) da ziskuizhañ an divrec'h pe d'en em harpañ evit sevel hag azezañ.
- kador vrec'hek (b -ioù b.) : s.o. kador-vrec'h, kador gazeliek
- kador-vurev (b -ioù b.) : kador dezhi un azezenn bourellet c'hwek (hag a-wezhioù rodigoù : s.o. kador rodaouek) a dalvez da labourat aes en e goazez dirak ur burev.
- kador-red (b -ioù-r.) : kador a dalvez d'un den gloazet, nammet pe glañv da zilec'hiañ.
- kador-rodaouek (b -ioù-r.) : kador vurev dezhi rodigoù evit aesaat ar fiñval en ur post labour.
- kador-rodek (b -ioù-r.) : kador gant rodoù.
- kador-ruilh (b -ioù-r.) : kador gant rodoù.
- skoulm kador (g -où k.) : (MERDEIÑ) doare skoulm, stumm ul lagadenn vras diredennek (na riskl ket) hag a stag ur penn-gordenn d'ur "gador" senkl. Lerenn pe gordenn fardaj a dalvez d'ar gastelerion pe d'ar galafeterion da azezenn hefiñv.
- tok kador (g -où k.) : doare daez a vez staget a-uc'h d'ur gador-brezeg evit gwellaat ar c'hlevet.
|
Deveradoù
Troioù-lavar
- Ober kadorig da unan-bennak : lakaat daou zen o divrec'h e stumm ur gador da zougen anezhañ. Dre skeudenn : rein skoazell dezhañ.
- Kemeret ur gado(e)r hag aze'et war doull ho revr! (Klotadenn zo pa zistager "kadoer" / "rer", pe "kador" / "reor".)
Troidigezhioù
azezenn geinek divrec'h
kador ar Roue (2)
(3)
mekanikerezh
Daveoù
Roll an daveoù :
