Kaozeal:-abl

-abl/-us

Ne glot ket an dibenn "-abl" (pe "-able" en galleg) gant an dibenn "-us" en brezhoneg.
Ne gavan skouer ebet (war-bouez gerioù nevez, savet a-dreuz, evel "digomprenus" pe "digredus") eus gerioù en "-us" hag o defe ar ster-se : "un dra a c'heller ober".
Gouzout a ran eo bet skrivet kement-se e geriadur Roparz Hemon. Ur fazi eo.

An dibenn "-us" a vez implijet da sevel anvioù-gwan, diwar un anv peurliesañ, gant ar ster:

• en deus ur perzh bennak
• a zoug un dra bennak
• a zegas un dra bennak :

fentus = a zegas fent
nerzhus : en deus nerzh
poanius : a zegas poan
peskedus : en deus, a zegas pesked
arc'hantus : a zegas arc'hant
…

An dibenn "-abl" zo bet degemeret e brezhoneg abaoe kantvedoù, evel "-able" e saozneg. Kavet e vez dija meur a c'her en "-abl" er C'hatolikon.
N'eo ket "poblekoc'h" eget dibennoù all amprestet digant ar galleg, evel "-añs" (doujañs, bevañs, dismegañs…) "-iz" (koantiz, frankiz, yaouankiz…) pe "-iri" (koantiri, fachiri).

E brezhoneg kozh, e kaver ar rakger "he-", en deus ur ster damheñvel. Aet e oa ar rakger-se er-maez a implij, ha na veze kavet nemet en un dornad gerioù evel : helavar, hedro, hegredik.

Adkemeret eo bet e fin an XIXvet kantvet da c’hoveliañ gerioù nevez evel : hedorr, hebleg, hezoug…

E c'heller ivez ober gant troioù-lavar evel "lem-laka" (amovible), pleg-dibleg (pliant, pliable).

Gwelloc'h eo skrivañ "-abl" eget "-apl". An "-l" ne vez ket klevet peurliesañ pa n'eus netra war-lerc'h (evel "oabl", distaget "/wa:p/", pe "pobl", distaget "/po:p/".
Dont a ra "-abl" da vezañ "-apl" pa vez staget outañ an dibennoù "-oc'h", "-añ", "-at":
kapabl --> kapaploc'h (evel kozh --> koshoc'h, nevez --> nevesoc'h). Aveldro (kaozeal) 25 Du 2025 da 14:10 (UTC)